10. Sınıf Coğrafya Lider Yayıncılık (Sayfa 231-232-233) Ölçme Değerlendirme Sorularının Cevapları

10. Sınıf Coğrafya Lider Yayıncılık  (Sayfa 231-232-233)  Ölçme Değerlendirme Sorularının Cevapları

A. Aşağıdaki soruları yanıtlayınız.

1. Türkiye’de, kadın nüfusu hangi yörelerde az, hangi yörelerde fazladır?

Bir yerde kadın ve erkek nüfus fazlalığını; sanayi, şehrin göç alıp vermesi ve
askeri birlik bulunup bulunmaması gibi faktörler belirler. Dışarıya göç eden
nüfus genelde erkek nüfus olduğundan göç veren yerlerde kadın nüfusu, göç alan
yerlerde ise erkek nüfusu daha fazladır. Örneğin; ;İstanbul, İzmir ve Bursa gibi
iller dışarıdan göç aldıklarından erkek nüfus kadın nüfustan fazladır. Buna
karşılık Artvin, Uşak ve Hakkâri gibi iller dışarıya göç verdiklerinden kadın
nüfus erkek nüfustan fazladır. Yine askeri birliklerin bulunduğu merkezlerde
erkek nüfus kadın nüfustan fazladır.

2. Türkiye’nin nüfus piramidi neden bir üçgene benzemektedir?

Türkiye’de doğum oranları fazla, ortalama yaşam süresi kısa olduğu için nüfus
piramidi üçgene benzer. (Ancak son yıllarda Türkiye’de doğum oranları hızla
azalmaktadır.)

3. Türkiye’deki nüfusun yaş gruplarına göre dağılışı hangi ülkelere
benzemektedir?

Türkiye’de son yıllarda doğum oranlarının azalmasına bağlı olarak nüfusun yaş
gruplarına göre dağılışı gelişmekte olan ülkelere benzemektedir.

4. Türkiye’de nüfus artış hızının 1945 yılında azalmasının nedeni nedir?

Bu dönemde II. Dünya Savaşı nedeniyle seferberlik ilan edilmiş ve genç nüfus
silah altına alınmış, bu nedenle evlenmeler azalmıştır. Ayrıca bu dönemde
ekonomik, sosyal ve sağlık sorunlarının baş göstermesi nüfus artış hızının
azalmasında etkili olmuştur.

5. Türkiye nüfusunun çok kısa sürede iki kat artmasının nedeni nedir?

Savaşların bitmesi, sanayinin gelişmesiyle ekonomideki düzelmeler,  sağlık
hizmetlerinin gelişmesine bağlı olarak bebek ölüm oranlarının azalması, yaşam
standartlarının yükselmesi ve insan ömrünün uzaması nedeniyle Türkiye nüfusu
kısa sürede artış göstermiştir.

6. Türkiye’de hangi yaş grubunun genel nüfus içindeki oranı en fazladır?

Türkiye nüfusunun;

• %29.8’ini 0-14 arasın yaş grubu (çocuk nüfus)

• %64.5’ini 15-64 arası yaş grubu (aktif nüfus)

• %5.7’sini 65 üstü yaş grubu (yaşlı nüfus)

oluşturur.

7. Türkiye’nin nüfus piramidinde tabanın daralması neyin göstergesidir?

Türkiye’de son yıllarda doğum oranları hızla azalmaktadır. Doğum oranlarının
azalmasına bağlı olarak nüfus piramidinin tabanı daralmaktadır.

8. Nüfus artışının ortaya çıkardığı başlıca sorunlar nelerdir?

• Kişi başına düşen milli gelir azalır.

• Kalkınma hızı yavaşlar.

• Demografik yatırımlar (nüfusa yapılan yol, su, elektrik, okul, hastane) artar.

• Doğal kaynaklar hızla tükenir.

• Kentlerde konut sıkıntısı baş gösterir ve gecekondulaşma artar.

• Kırsal kesimde yapılan yatırımlardan verim alınamamaktadır.

• Kırsal kesimdeki nüfus artışı sonucu her geçen gün kişi başına düşen arazi
miktarı azalır.

• Türkiye’de nüfus artışı bazı sosyal sorunlara yol açmaktadır. Bunlar; Çevre
sorunları oluşur, göç artar, millî gelir azalır ve refah seviyesi düşer,
hizmetler aksar, bağımlı nüfus artar, konut sıkıntısı yaşanır, düzensiz
şehirleşme görülür.

9. Türkiye’nin en çok göç veren ve en çok göç alan yerleri nerelerdir? Bu
yerlerin göç verme ve alma

nedenlerini belirtiniz.

Türkiye’nin en fazla göç alan yerleri; Marmara, Ege, Akdeniz kıyıları ve
Güneydoğu Anadolu’daki bazı

illerdir. En fazla göç alan iller İstanbul, Bursa, İzmit, Antalya, Mersin, İzmir
ve Şanlıurfa’dır. Güneydoğu Anadolu’daki diğer il merkezleri de ikinci derecede
göç alan yerlerdendir. Ülkemizde iç göçün büyük

bir kısmı İstanbul’a yönelik gerçekleşmektedir.

Türkiye’nin en fazla göç veren yerleri; Kastamonu, Sinop, Ordu, Trabzon,
Erzincan, Kars, Giresun, Sivas, Bartın, Siirt, Muş, Gümüşhane, Ardahan, Kilis ve
Ağrı’dır.

Bu yerlerin göç verme ve alma nedenlerini;

• Hızlı nüfus artışı

• Miras yoluyla tarım topraklarının parçalanması

• Tarımda makineleşme nedeniyle işsizliğin oluşması

• Nüfus artış hızının kalkınma hızından yüksek olması

• Kırsal kesimde geçim kaynaklarının sınırlı olması

• Yüzey şekilleri nedeniyle tarım topraklarının küçük ve parçalı olması

• Tarımsal üretimdeki verim düşüklüğü

• İş imkânlarının kısıtlı olması

• Kentlerde iş imkanlarının ve ekonomik gelişmelerin yüksek olması

• Eğitim, sağlık ve sosyal hizmetlerden yararlanma isteği

• Kentlerde yaşam koşullarının daha iyi olması

• Namus ve töre cinayetleri

10. Türkiye’de göçün ortaya çıkardığı başlıca sorunlar nelerdir?

• Nüfus dağılışında dengesizlik,

• Çarpık kentleşme, çevre kirliliği, belediye hizmetlerinde aksama,

• Şehirlerde işsizlik,

• Eğitim ve sağlık olanaklarında aksama,

• Şehir yaşamına uyum zorluğu,

• Ülke içindeki yatırımlarda dengesizlik ortaya çıkar.

B. Aşağıdaki cümlelerde verilen boşlukları uygun
sözcüklerle tamamlayınız.

1. Türkiye’de nüfus sürekli artmaktadır.

2. Türkiye’de 0-4 yaş arasındaki grubun azalmasının nedeni
doğum oranlarının azalmasıdır.

3. Türkiye’de yaşlı nüfus oranının az olmasının nedeni
ortalama yaşam süresinin kısa olmasıdır.

4. Büyük kentlerde erkek nüfus oranı fazladır.

5. Kırsal kesimde kadın nüfus oranının fazla olmasının nedeni
erkelerin çalışmak için başka yerlere gitmesidir.

6. Türkiye’de nüfus artış oranı son yıllarda
azalmaktadır.

7. Türkiye’nin en çok göç alan yerlerinin en önemli özelliği
iş imkamlarının fazla olmasıdır.

8. Kırsal kesimde artan nüfus ve tarımda
makineleşme
göçlere neden olmaktadır.

9. Çalışma çağında olduğu hâlde işi olmayan nüfusa
“iş gücüne dahil olmayan” nüfus veya “işsiz”
nüfus denir.

C. Aşağıdaki ifadelerden doğru olanların karşısına
“D”, yanlış olanların karşısına “Y” yazınız.

1. Türkiye’de yaşlı nüfus oranı fazladır. (Y)

2. Türkiye’de nüfus artış hızı azaldığı hâlde nüfus artmaktadır. (D)

3. Türkiye nüfusu sürekli artmıştır. (D)

4. Türkiye’de bağımlı nüfus oranı her zaman aynı kalmıştır. (Y)

5. İstanbul ve İzmit gibi göç alan merkezlerde erkek nüfus oranı fazladır.
(D)

6. Türkiye’de en fazla göçü Ege kıyılarındaki kentler almaktadır. (Y)

7. Türkiye’de nüfusun artmasının nedenlerinden biri iç göçlerdir. (Y)

8. Yaşlı nüfus içinde erkek nüfus oranı fazladır. (Y)

9. Türkiye’de doğum oranı sürekli artmıştır. (Y)

C. Aşağıdaki çoktan seçmeli soruları yanıtlayınız.

1. Sanayinin geliştiği ve tarıma elverişli yerler göç almaktadır.

Buna göre haritada numaralandırılmış yerlerden hangisinin göç alması
beklenmez?

A. I ve II            B. II ve III            C. III ve
IV
          D. I ve III            E. II ve IV

2. Bazı merkezlerin büyümelerinde yer altı kaynakları nın çıkarımı ya da
işletilmesi etkili olmuştur.

Aşağıdaki merkezlerden hangisi bu duruma örnek gösterilemez?

A. Batman

B. Kırıkkale

C. Karadeniz Ereğli

D. Kars

E. Zonguldak

3. Kırsal kesimden kentlere doğru yoğun bir göç olayının görülmesinde;

I. Tarımda makineleşme

II. İklim koşulları

III. Nüfus artışı

etmenlerinden hangileri etkili olmamıştır?

A. Yalnız I         B. Yalnız II         C.
Yalınz III      D. I ve II         E. II ve III

4. Turizme elverişli ve tarım işçilerine gereksinim duyulan merkezlerde,
yaz ve kış dönemindeki

nüfus arasında önemli farklılıklar görülür.

Aşağıdaki merkezlerden hangisinin yaz ve kış dönemlerindeki nüfusu arasındaki
fark en azdır?

A. Antalya     B. Eskişehir      C. İzmir     D.
Adana     E. Muğla

5. Aşağıdaki yerlerden hangisi seyrek nüfuslu yerlerden değildir?

A. Menteşe Yöresi

B. Çatalca Yarımadası

C. Yıldız Dağları

D. Biga ve Gelibolu yarımadaları

E. Teke ve Taşeli platoları

6. Yukarıdaki haritada numaralarla gösterilen yerlerden hangisi yağış miktarı
fazla olmasına rağmen seyrek nüfuslanmıştır?

A.   I         B. II            C. III              D. IV
  E. V

7. Türkiye’de nüfus artış hızının fazla olmasının nedeni aşağıdakilerin
hangileriyle ilgilidir?

I. Doğum oranının yüksek olması

II. Ortalama yaşam süresinin kısa olması

III. Dışarıya göç göndermesi

IV. Aile planlamasının yaygın olması

A. I ve II         B. II ve III             C. III ve IV         D.
Yalnız I 
          E. Yalnız III

8. Yukarıdaki haritada numaralarla gösterilen yerlerden hangisi en az nüfuslu
yerlerdendir?

A) I                B. II            C. III 
D. IV           E. V

9. Yukarıdaki haritada numaralarla gösterilen yerlerden hangisi çok göç alan
yerlerdendir?

A. Yalnız II              B. I ve II 
C. II ve III            D. III ve IV          E. Yalnız IV

10. Türkiye’de hızlı nüfus artışının ortaya çıkaracağı sorunlar arasında
aşağıdakilerden hangisi yoktur?

A. İşsizlik oranının artması

B. Konut sayısının yetersiz kalması

C. İthalatın artması

D. İhracatın artması

E. Tüketimin artması

11. Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’nin yoğun nüfuslu alanlarındandır?

A. Taşeli Yarımadası

B. Gelibolu Yarımadası

C. Tuz Gölü çevresi

D. Çukurova

E. Teke Yarımadası

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir